Biały Dom komentuje słowa Tuska

Biały Dom komentuje słowa Tuska

Donald Tusk i Donald Trump

— Prezydent Donald Trump „nigdy nie pozwoli, by Stany Zjednoczone były niesprawiedliwie traktowane i wykorzystywane przez tak zwanych sojuszników” – oświadczyła rzeczniczka Białego Domu Anna Kelly. To odpowiedź na wywiad premiera Donalda Tuska, który przyznał, że ma wątpliwości co do praktycznego działania artykułu 5. NATO.

Jak poinformowała Kelly w komentarzu dla PAP, prezydent USA od dawna wyraża rozczarowanie postawą części państw sojuszniczych. Podkreśliła, że choć Stany Zjednoczone utrzymują w Europie tysiące żołnierzy, zdarzało się, że ich wnioski o wykorzystanie baz wojskowych były odrzucane.

– Prezydent skutecznie przywrócił Ameryce silną pozycję na arenie międzynarodowej, ale jednocześnie nie dopuści do tego, by USA były wykorzystywane przez sojuszników – zaznaczyła rzeczniczka.

Wypowiedź ta nawiązuje do wcześniejszej krytyki ze strony Trumpa wobec państw NATO, które – jego zdaniem – nie zapewniły wystarczającego wsparcia w kontekście napięć na Bliskim Wschodzie, w tym konfliktu z Iranem. Amerykański przywódca wskazywał m.in. na brak zgody na wykorzystanie baz wojskowych w Europie oraz niewystarczające działania w sprawie bezpieczeństwa w rejonie cieśniny Ormuz.

Duże kontrowersje wywołał wywiad, którego Donald Tusk udzielił dziennikowi „Financial Times”. Premier przyznał w nim, że „czasami ma pewne problemy”, by wierzyć, iż artykuł 5. Traktatu Waszyngtońskiego – dotyczący wspólnej obrony państw NATO – będzie w pełni skuteczny w praktyce.

– Chciałbym wierzyć, że artykuł 5. nadal obowiązuje, ale czasami mam z tym pewne trudności – powiedział szef rządu. Podkreślił jednocześnie, że nie chodzi o podważanie sensu sojuszu, lecz o potrzebę przekucia zapisów traktatowych w realne działania.

Tusk zwrócił uwagę, że w obliczu zagrożenia ze strony Rosji kluczowe jest zapewnienie, iż wszystkie państwa członkowskie będą traktować swoje zobowiązania równie poważnie.

– To kwestia miesięcy, a nie lat – zaznaczył, odnosząc się do potencjalnych zagrożeń bezpieczeństwa.

Na słowa premiera zareagował także ambasador USA w Polsce Tom Rose. Podkreślił, że Polska pozostaje jednym z najważniejszych sojuszników Stanów Zjednoczonych od zakończenia zimnej wojny, a amerykańskie zobowiązania wobec jej bezpieczeństwa są „żelazne i solidne jak skała”.

Jednocześnie Rose zaznaczył, że również Waszyngton stawia pytania o lojalność partnerów.

– Ameryka jest lojalna wobec swoich sojuszników, ale zastanawiamy się, czy oni są równie lojalni wobec nas – napisał.

Premier odniósł się do tej wypowiedzi po zakończeniu szczytu Unii Europejskiej na Cyprze. Jak stwierdził, jego słowa spotkały się ze zrozumieniem wśród europejskich liderów.

– Wreszcie ktoś powiedział głośno to, co wielu mówiło dotąd szeptem – relacjonował Tusk.

Podkreślił, że szczególnie państwa Europy Środkowo-Wschodniej, w tym Polska, potrzebują pewności, że gwarancje sojusznicze będą mogły zostać natychmiast uruchomione w razie zagrożenia.

Szef rządu zaznaczył jednocześnie, że nie ma powodów, by podważać intencje sojuszników, jednak konieczne są konkretne, praktyczne decyzje dotyczące bezpieczeństwa.

– Tu nie ma miejsca na złudzenia – podkreślił.