Pierwsza Wielkanoc w Ameryce

Pierwsza Wielkanoc w Ameryce

Dziś Wielkanoc w Stanach Zjednoczonych kojarzy się z kolorowymi jajkami, dziećmi szukającymi słodyczy w ogrodzie i postacią Easter Bunny. Jednak pierwsze święta wielkanocne na ziemiach dzisiejszych USA wyglądały zupełnie inaczej – były skromne, surowe, a czasem… w ogóle ich nie obchodzono.

Co więcej, nie ma jednej konkretnej daty, którą można by nazwać „pierwszą Wielkanocą w Ameryce”. Wszystko zależy od tego, gdzie i kto ją obchodził.

Floryda i wielkanocna nazwa
Najwcześniejszy ślad Wielkanocy na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych pojawia się już w 1513 roku. Wtedy hiszpański odkrywca Juan Ponce de León dotarł do Florydy właśnie w okresie świąt wielkanocnych. Nazwa „La Florida” bywa łączona z określeniem „Pascua Florida”, czyli „kwitnąca Wielkanoc”. Historycy zaznaczają jednak, że nie ma pełnej zgody co do tego, czy nazwa rzeczywiście odnosiła się bezpośrednio do świąt, czy raczej do bujnej roślinności, którą zobaczyli odkrywcy.

Jamestown – pierwsza Wielkanoc kolonistów
Jeśli jednak mówimy o pierwszych stałych osadach angielskich, to najważniejszym miejscem jest Jamestown w Wirginii, założone w 1607 roku. To tam najprawdopodobniej odbyła się jedna z pierwszych wielkanocnych celebracji w historii angielskiej Ameryki – wiosną 1608 roku. Nie zachował się dokładny opis tej uroczystości, ale wiadomo, że koloniści regularnie uczestniczyli w nabożeństwach. Początkowo modlili się pod prowizorycznym zadaszeniem z żagla, a później w drewnianym kościele. Trudno jednak wyobrażać sobie te święta jako radosne i rodzinne. Kolonia walczyła o przetrwanie – brakowało jedzenia, szerzyły się choroby, a życie było niepewne. Wielkanoc miała więc charakter przede wszystkim religijny i bardzo poważny.

Północ mówi „nie” Wielkanocy
Zaskakujące może być to, że w części kolonii Wielkanocy… w ogóle nie obchodzono. W Nowej Anglii, gdzie dominowali purytanie, odrzucano większość świąt kościelnych. Uważano je za tradycję „ludzką”, a nie wynikającą bezpośrednio z Biblii. W praktyce oznaczało to, że Wielkanoc nie była wyróżniana jako szczególne święto – była po prostu kolejną niedzielą. W Bostonie przez długi czas nie można było nawet publicznie praktykować katolickich obrzędów. Dopiero pod koniec XVIII wieku zaczęto je oficjalnie dopuszczać.

Kiedy pojawiły się jajka i zając?
Znane dziś symbole Wielkanocy pojawiły się w Ameryce znacznie później. To niemieccy imigranci, którzy osiedlili się w Pensylwanii w XVIII wieku, przywieźli ze sobą zwyczaj tzw. Easter Hare – zająca przynoszącego dzieciom jajka. Z czasem przekształcił się on w znanego dziś Easter Bunny. Podobnie było z dekorowaniem jajek i wielkanocnymi zabawami – nie były one częścią pierwszych obchodów, lecz pojawiły się dopiero wraz z kolejnymi falami imigrantów.

Od modlitwy do tradycji rodzinnej
Pierwsze Wielkanoce w Ameryce nie przypominały dzisiejszych świąt. Nie było koszyczków, czekoladowych królików ani rodzinnych festynów. Była za to modlitwa, często w bardzo trudnych warunkach i silne uzależnienie od tego, do jakiej wspólnoty religijnej należeli osadnicy. Z czasem jednak Wielkanoc zaczęła się zmieniać. Wraz z napływem różnych kultur i religii stała się świętem bardziej uniwersalnym – łączącym elementy religijne z rodzinnymi i świeckimi tradycjami.

MK